راهنمای آببندی چاله آسانسور؛ روشهای قطع نشتی و آببندی بتن
آببندی چاله آسانسور یکی از مهمترین مراحل در جلوگیری از نفوذ آب زیرزمینی و رطوبت به داخل سازه آسانسور است. نفوذ آب به چاله آسانسور میتواند از طریق ترکهای بتن، درزهای اجرایی، محل اتصال کف و دیوار، حفرهها و کرموشدگی بتن یا محل عبور لولهها و تأسیسات اتفاق بیفتد.
برای آببندی چاله آسانسور نمیتوان صرفاً یک پوشش آببندی روی سطح بتن اجرا کرد و انتظار داشت مشکل بهطور کامل برطرف شود. در پروژههایی که دارای نشتی فعال هستند، ابتدا باید مسیر ورود آب شناسایی و کنترل شود، سپس بتن آسیبدیده ترمیم و در نهایت سیستم آببندی مناسب اجرا شود.
در این مقاله، مراحل اصولی آببندی چاله آسانسور از داخل، کنترل نشتی فعال، ترمیم بتن و اجرای آببندی نفوذگر بررسی میشود.
آببندی چاله آسانسور چیست؟
آببندی چاله آسانسور به مجموعه اقداماتی گفته میشود که برای جلوگیری از نفوذ آب و رطوبت به داخل چاله آسانسور انجام میشود.
چاله آسانسور معمولاً در پایینترین قسمت ساختمان قرار دارد و در بسیاری از پروژهها در تماس مستقیم یا غیرمستقیم با خاک و آب زیرزمینی است. به همین دلیل، در صورت وجود فشار آب، احتمال نفوذ آب از کف یا دیوارههای بتنی افزایش پیدا میکند.
آببندی چاله آسانسور باید متناسب با شرایط پروژه، میزان فشار آب، وضعیت بتن، نوع ترکها و مسیر ورود آب طراحی شود.
چرا چاله آسانسور آب میدهد؟
نفوذ آب به چاله آسانسور میتواند دلایل مختلفی داشته باشد. مهمترین مسیرهای ورود آب عبارتاند از:
- ترکهای موجود در بتن
- درزهای اجرایی و درزهای سرد
- کرموشدگی و حفرههای بتن
- اتصال کف و دیوار
- ترک در محل اتصال اجزای سازه
- محل عبور لولهها و غلافها
- نفوذ آب زیرزمینی از پشت دیوار
- وجود فشار آب در زیر کف چاله
- ضعف در اجرای بتن یا تراکم نامناسب بتن
بنابراین پیش از انتخاب روش آببندی چاله آسانسور باید محل و علت اصلی نفوذ آب مشخص شود.
آببندی چاله آسانسور از داخل
در بسیاری از ساختمانهای موجود، امکان دسترسی به پشت دیوار چاله آسانسور وجود ندارد. برای مثال ممکن است پشت دیوار با خاک، فونداسیون یا سازههای مجاور در تماس باشد.
در چنین شرایطی، آببندی چاله آسانسور از داخل یکی از راهکارهای اجرایی قابل استفاده است.
اما نکته مهم این است که در آببندی از داخل، سطح آببندی در سمت مخالف منبع آب قرار میگیرد. بنابراین ممکن است سیستم آببندی تحت فشار منفی آب قرار داشته باشد.
به همین دلیل، انتخاب سیستم آببندی باید با توجه به شرایط فشار آب و وضعیت سازه انجام شود و نباید هر نوع پوشش سطحی بدون بررسی شرایط پروژه مورد استفاده قرار گیرد.
مراحل آببندی چاله آسانسور
یک سیستم اصولی برای آببندی چاله آسانسور معمولاً شامل چند مرحله اصلی است:
- شناسایی مسیر ورود آب
- کنترل و قطع نشتی فعال
- استفاده از تزریق پلییورتان در نشتیهای شدید
- تخریب و حذف بتنهای ضعیف
- ترمیم بتن و حفرهها
- آمادهسازی کامل سطح
- اجرای سیستم آببندی نفوذگر
- کنترل نقاط حساس مانند گوشهها و محل عبور تأسیسات
در ادامه هر مرحله بررسی میشود.
۱. شناسایی مسیر نشتی در چاله آسانسور
اولین مرحله در رفع نشتی چاله آسانسور، پیدا کردن مسیر ورود آب است.
باید مشخص شود که آب از کدام قسمت وارد چاله میشود و آیا نشتی مربوط به ترک، درز اجرایی، اتصال کف و دیوار، محل عبور لوله یا نفوذ آب از سطح گسترده بتن است.
همچنین باید شدت جریان آب و فشار تقریبی آن بررسی شود.
اگر نشتی فعال بدون شناسایی علت آن صرفاً با یک پوشش سطحی پوشانده شود، احتمال شکست سیستم آببندی افزایش پیدا میکند.
۲. قطع نشتی فعال چاله آسانسور
اگر آب بهصورت چکه، تراوش یا جریان مشخص وارد چاله آسانسور میشود، ابتدا باید نشتی فعال کنترل شود.
برای این مرحله میتوان از ملاتهای سریعگیر و آنیگیر استفاده کرد.
محصولات Strutop Gard-PA و Strutop Gard-LA از محصولات استرامیکس هستند که میتوانند برای کنترل و قطع نشتیهای موضعی مورد استفاده قرار گیرند.
هدف از این مرحله، توقف جریان فعال آب و ایجاد شرایط مناسب برای اجرای مراحل بعدی آببندی است.
نکته مهم این است که ملات آنیگیر را نباید بهعنوان تنها لایه آببندی کل چاله آسانسور در نظر گرفت. این مواد عمدتاً برای کنترل نشتیهای فعال و موضعی مورد استفاده قرار میگیرند.
۳. آببندی چاله آسانسور با تزریق پلییورتان
در صورتی که نشتی بسیار شدید باشد یا آب با فشار قابل توجه از ترکها و درزهای عمیق وارد شود، استفاده از سیستم تزریق پلییورتان یا PU Injection باید مورد بررسی قرار گیرد.
در این روش، رزین پلییورتان از طریق پکرهای تزریق وارد مسیرهای نفوذ آب میشود و با پر کردن مسیرهای داخلی ترک و حفرهها، به کنترل مسیر عبور آب کمک میکند.
تزریق پلییورتان بهخصوص در شرایطی که امکان کنترل نشتی با روشهای سطحی وجود ندارد، میتواند بخشی از سیستم رفع نشتی چاله آسانسور باشد.
بنابراین در نشتیهای شدید، بهتر است پیش از اجرای آببندی سطحی، شرایط استفاده از تزریق PU بررسی شود.
۴. ترمیم بتن آسیبدیده چاله آسانسور
پس از کنترل نشتی، باید وضعیت بتن بررسی شود.
بتنهای پوک، سست، کرمو و قسمتهایی که مقاومت و چسبندگی مناسبی ندارند باید تا رسیدن به بتن سالم برداشته شوند.
حفرهها، نواحی کرموشدگی و آسیبهای موضعی نیز باید با ماده ترمیمی مناسب اصلاح شوند.
Struseal C515 (ترمیم کننده پایه کریستالی) میتواند برای ترمیم موضعی بتن و اصلاح قسمتهای آسیبدیده، مطابق دستورالعمل فنی محصول، مورد استفاده قرار گیرد.
اجرای آببندی روی بتن ضعیف یا پوک میتواند باعث کاهش دوام و عملکرد سیستم آببندی شود و استفاده از ترمیم کننده پایه کریستالی می تواند به نفوذ پوشش نفوذگر کریستالی نهایی کمک کند.
۵. آمادهسازی سطح برای آببندی چاله آسانسور
آمادهسازی سطح یکی از مراحل بسیار مهم در اجرای سیستم آببندی است.
قبل از اجرای مواد آببندی باید موارد زیر از سطح بتن حذف شوند:
- گردوغبار
- روغن قالب
- شیره سیمانی ضعیف
- ذرات سست
- آلودگیهای سطحی
- پوششهای قدیمی نامناسب
سطح باید به اندازهای آماده شود که سیستم آببندی بتواند با بتن سالم و مناسب درگیر شود.
۶. اجرای آببندی نفوذگر و کریستالی بتن
پس از کنترل نشتی، ترمیم بتن و آمادهسازی سطح، میتوان از سیستمهای آببندی نفوذگر و کریستالی برای کاهش نفوذپذیری بتن استفاده کرد.
Struseal C514 یک سیستم آببندی نفوذگر و کریستالی بتن است که با ایجاد واکنش در ساختار موئینه بتن، به کاهش مسیرهای نفوذ آب و کاهش نفوذپذیری بتن کمک میکند.
در این مرحله باید دستورالعمل فنی محصول، میزان مصرف، شرایط آمادهسازی سطح و روش اجرای توصیهشده رعایت شود.
نکته مهم این است که آببندی نفوذگر جایگزین کنترل نشتی فعال و ترمیم بتن آسیبدیده نیست؛ بلکه باید بهعنوان بخشی از یک سیستم کامل آببندی اجرا شود.
آببندی گوشه کف و دیوار چاله آسانسور
محل اتصال کف و دیوار یکی از نقاط حساس در آببندی چاله آسانسور است.
در این قسمت ممکن است درز اجرایی، ترک یا ضعف بتن وجود داشته باشد. بنابراین قبل از اجرای سیستم آببندی باید وضعیت اتصال کف و دیوار بررسی و نقاط آسیبدیده اصلاح شوند.
در صورت نیاز میتوان با اجرای ماهیچه مناسب، هندسه گوشه را اصلاح کرد تا اجرای سیستم آببندی در این قسمت پیوستهتر و مناسبتر انجام شود.
آببندی ترکهای چاله آسانسور
ترکها یکی از مسیرهای مهم نفوذ آب به چاله آسانسور هستند.
روش آببندی ترک باید بر اساس نوع ترک، عرض ترک، عمق آن، فعال یا غیرفعال بودن ترک و میزان فشار آب انتخاب شود.
در ترکهایی که دارای نشتی فعال هستند، ابتدا باید مسیر ورود آب کنترل شود. در صورت وجود فشار آب زیاد، استفاده از سیستم تزریق پلییورتان میتواند مورد بررسی قرار گیرد.
پس از کنترل نشتی، قسمتهای آسیبدیده اطراف ترک باید ترمیم و سپس سیستم آببندی اصلی اجرا شود.
آببندی محل عبور لولهها و تأسیسات
محل عبور لولهها، غلافها و سایر تأسیسات از کف یا دیواره چاله آسانسور یکی دیگر از نقاط حساس در برابر نفوذ آب است.
در صورت مشاهده نشتی در این قسمت، ابتدا باید مسیر نفوذ آب کنترل و جزئیات محل عبور تأسیسات اصلاح شود.
اجرای صرفاً یک لایه پوشش روی محل عبور لوله، بدون توجه به جزئیات اتصال، ممکن است باعث تداوم نشتی شود.
آیا میتوان مستقیماً روی نشتی چاله آسانسور پوشش آببندی اجرا کرد؟
در اغلب موارد، اجرای مستقیم پوشش روی یک نشتی فعال راهکار مناسبی نیست.
اگر آب با فشار از ترک یا درز وارد شود، فشار آب در پشت لایه آببندی باقی میماند و میتواند باعث کاهش چسبندگی، ایجاد جداشدگی یا شکست سیستم شود.
به همین دلیل، روش اصولی باید بر اساس شرایط پروژه انتخاب شود:
تشخیص مسیر نشتی ← کنترل نشتی فعال ← تزریق پلییورتان در صورت نیاز ← ترمیم بتن ← آمادهسازی سطح ← اجرای سیستم آببندی
اشتباهات رایج در آببندی چاله آسانسور
برخی از اشتباهات رایج در اجرای آببندی چاله آسانسور عبارتاند از:
- اجرای مستقیم پوشش روی نشتی فعال
- عدم شناسایی مسیر اصلی ورود آب
- اجرای آببندی روی بتن پوک و کرمو
- نادیده گرفتن درزهای اجرایی
- بیتوجهی به اتصال کف و دیوار
- عدم توجه به محل عبور لولهها و تأسیسات
- استفاده از یک محصول بهعنوان راهکار تمام مشکلات آببندی
- انتخاب پوشش نامناسب برای شرایط فشار منفی
- عدم ترمیم بتن قبل از اجرای آببندی
بهترین روش آببندی چاله آسانسور چیست؟
نمیتوان برای تمام چالههای آسانسور یک روش ثابت را بهعنوان بهترین روش آببندی تعیین کرد؛ زیرا شرایط پروژهها با یکدیگر متفاوت است.
شدت نشتی، فشار آب، وضعیت بتن، نوع ترک، محل درزها و امکان دسترسی به پشت سازه همگی در انتخاب روش مناسب تأثیر دارند.
بهطور کلی، در یک سیستم اصولی میتوان این ترتیب را در نظر گرفت:
شناسایی نشتی → قطع نشتی فعال → تزریق PU در نشتیهای شدید → ترمیم بتن → آمادهسازی سطح → اجرای آببندی نفوذگر
این رویکرد باعث میشود بهجای اتکا به یک محصول، تمام مسیرهای اصلی نفوذ آب و نقاط آسیبپذیر سازه مورد توجه قرار گیرند.
جمعبندی آببندی چاله آسانسور
آببندی چاله آسانسور یک عملیات چندمرحلهای است و موفقیت آن تنها به انتخاب یک ماده آببندی وابسته نیست.
در ابتدا باید مسیر ورود آب شناسایی شود. در نشتیهای موضعی میتوان از محصولات آنیگیر مانند Strutop Gard-PA و Strutop Gard-LA برای کنترل نشتی فعال استفاده کرد.
در صورت وجود نشتی شدید و فشار قابل توجه آب، استفاده از سیستم تزریق پلییورتان باید مورد بررسی قرار گیرد.
پس از کنترل آب، بتنهای آسیبدیده باید با مواد مناسب از جمله Struseal C515 ترمیم شوند. سپس پس از آمادهسازی مناسب سطح، میتوان از سیستم آببندی نفوذگر و کریستالی مانند Struseal C514 برای کاهش نفوذپذیری بتن استفاده کرد.
در نهایت، انتخاب روش آببندی چاله آسانسور باید بر اساس شرایط واقعی پروژه، شدت نشتی، فشار آب، وضعیت بتن و جزئیات اجرایی انجام شود.
بهترین مطالب هر ما
ارسال میشه به صندوق پستی شما!
این بالا کلیک کن و ایمیلت رو بنویس
ثبت